چگونه به تجارت گزینه های دودویی

شاخص‌ بازار (Index)

و در حال حاظر ۳۰ شرکت بزرگ بلوچیپ دولتی را در بورس اوراق بهادار نیویورک(NYSE) و نزدک(NASDAQ) قرار دارند را شامل می شود.

شاخص‌ بازار (Index)

ویدیو فوق را با دقت مشاهده کنید تا با معنی شاخص و تاریخچه آن آشنا شوید

💎آموزشی تصویری معرفی و تاریخچه شاخص یا index
📚گروه آموزشی سرمایه گذاری و بورس
💰شماره جلسه 133
🎓مدرس مهراد افشاری
🕔زمان 8:15
🔥قابل مشاهده کانال آپارات
💸لینک مشاهده کانال یوتیوب

شاخص یا index چیست؟

شاخص یک معیار یا یک ابزار آم اری برای محاسبه تغییرات در اقتصاد و بازار است.

شاخص در بازار های مالی جهانی، محاسبه ارزش مجموعه ای از دارایی ها برای سرمایه گذاری در بازارها شناخته می شود

هر شاخص روش محاسبه خاص خود را دارد که توسط فهرستی ارائه و محاسبه می شود، محاسبه شاخص ها به طور معمول بر اساس قیمت و حجم و ارزش دارایی ها صورت می گیرد.

تعداد زیادی از معامله گران و سرمایه گذاران از شاخص ها برای بررسی و پیشبینی روند بازار و مدیریت س بد سرمایه گذاری خود استفاده می کنند.

توجه داشته باشید که شاخص ها در تجارت، سرمایه گذاری و حتی مدیریت امری ثابت شده هستند.

شاخص بورس بیانگر شاخص‌ بازار (Index) ارزش قیمت گروهی از سهام ها است که این شاخص ها برای عملکرد بورس و اقتصاد کشور به کار گرفته می شوند

معرفی شاخص index - شااخص بورس امروز - شاخص یا index چیست

پس در واقع شاخص، بازار چندین سهام را ترکیب می کند و یک مقیاس کل برای اندازه گیری عملکرد بخشی از بازار است.

اگر بخواهیم تخصصی تر شاخص را در یک جمله خلاصه کنیم معیاری برای ردیابی تغییرات بازار در طول زمان است.

حتما برای شما تا به حال این سوال پیش آمده که مبدا پیدایش شاخص در بازار از کجاست ؟

جواب شما یک اسمی کاملا آشنا به نام چارلز داو، پدر تحلیل تکنیکال و غول اقتصاد است.

چارلز هنری داو در مزرعه ای در کانکتیکات در جنوبی ترین منطقه ایالت نیوانگلند آمریکا به دنیا آمد.

چارلز با وجود نداشتن آموزش های رسمی و با تحصیلات اندک مزرعه را ترک کرد.

او در بیست سالگی روزنامه نگاری ر ا آغاز کرد و در سال ۱۸۸۰ میلادی برای کسب موفقیت های بیشتر به نیویورک رفت تا گزارشگر یک سرویس خبری مالی شود

و بعد در ۱۸۸۲ بعد از آشنایی با دوست خود ادوارد جونز اولین کمپانی خودشان به نام ،وال استریت ژورنال را تاسیس کردند.

اولین نشریات آن ها نامه بعد از ظهر مشتریان نام داشت و در سال ۱۸۸۳ انتشار یافت که مقاله ای ۲ صفحه ای از خلاصه اخبار مالی روز بود

که در آن حرکات قیمت سهام ها را بررسی و تحلیل می کردند.

در روزگاری که گزارشگران و روزنامه نگاران برای بالا بردن ارزش سهام ها در مقاله های خود رشوه میگرفتند،

نشریات داو به دلیل تحلیل و بررسی بی طرف وعادلانه در کنار قابل فهم بودن مطالب، شهرت قابل توجهی بدست آورد.

سال بعد یعنی در سال ۱۸۸۴ اولین شاخص اقتصادی بازار یعنی شاخص سهام بورس با نام شاخص حمل و نقل داو جونز (DJT) که مخفف (Dow Jones Transportati on) است،

توسط چارلز داو و شریک خود ادوارد جونز ارائه شد.

شاخص حمل و نقل داو جونز، میانگین وزنی ۲۰ سهام حمل و نقل است که در آمریکا معامله می شود.

این شاخص در ابتدا شامل ۹ شرکت را آهن و ۲ شرکت دیگر بود که این موضوع نشان دهنده اهمیت و تسلط راه آهن در اواخر قرن ۱۹ میلادی ،

اوایل قرن ۲۰ در بخش حمل و نقل است.

این شاخص در حال حاظر علاوه بر راه آهن، شرکت های هواپیمایی، باربری، حمل و نقل دریایی و خدمات تحویل و تدارکات را شامل می شود.

شاخص حمل و نقل - تحلیل تکنیکال بازار های مالی - وضعیت شاخص بورس آمریکا - نمودار شاخص فارکس

در سال ۱۸۹۶ شاخص دیگری به نام میانگین صنعتی ((DJIA که مخفف (Dow Jones Industrial Average) توسط چارلز داو و شریک تجاری خود تشکیل شد

که دومین شاخص قدیمی بازار ه م شناخته می شود.

این شاخص به نام داو۳۰ (Dow 30) نیز شناخته می شود

خرید و فروش سهام قیمت - نماد داو جونز DJT - شاخص های بازار فارکس - بورس نیویورک

و در حال حاظر ۳۰ شرکت بزرگ بلوچیپ دولتی را در بورس اوراق بهادار نیویورک(NYSE) و نزدک(NASDAQ) قرار دارند را شامل می شود.

شاخص های معروف دیگری با گذشت زمان شکل گرفتند که یکی از شاخص های مهم دیگر هم S&P500 که برگرفته از اسم Standard & Poor’s 500 است.

در سال ۱۸۶۰ هنری وارنم پور (Henry Varnum Poor) شرکتی را تاسیس کرد که به جمع آوری اطلاعات و تحلیل سوابق و داده های مالی شرکت ها می پرداخت.

در سال ۱۹۴۱ میلادی با ادغام ۲ شرکت به نام های شرکت انتشارات پور (Poor’s Publishing)

و شرکت آمار استاندارد (Standard Statistics) شرکتی به نام Standard & Poor’s به وجود آمد.

معرفی بازار سهام بورس اوراق بهادار در بازار های بین المللی - نماد داوجونز در بازار فارکس

سالها بعد یعنی در سال ۱۹۵۷ میلادی اولین شاخصی شاخص‌ بازار (Index) که توانایی ردیابی یا کامپیوتر را داشت به نام S&P 500 معرفی شد.

در ابتدا تعداد سهم های این شاخص محدود و کم بود اما با گذشت زمان تعداد سهام های این شاخص به ۵۰۰ سهم افزایش پیدا کرد

تا این که بسیاری ا ز افراد فعال در بازار های مالی از این شاخص به عنوان مهمترین شاخص برای بررسی و سنجش عملکرد بازار یاد کنند.

از سهم های مهم این شاخص می توان به شرکت هایی مانند اپل(Apple)، مایکروسافت(Microsoft)، آمازون(Amazon) اشاره کرد.

بعد از وقوع حادثه ۲شنبه سیاه در اکتبر ۱۹۸۷ و شکل گیری بازار بورس اوراق بهادار نزدک، شاخص نزدک به وجود آمد

که در حال حاضر بیش از ۲۵۰۰ سهم در این شاخص قرار دارد این شاخص جزو شاخص های مهم بازار بورس و اوراق بهادار آمریکا نیز به شمار می آید.

از شاخص‌ بازار (Index) انواع شاخص های مهم دیگر هم می توان به شاخص هایی مانند :

شاخص بورس اوراق بهادر Nikkei بازار بورس ژاپن که در سال ۱۹۵۹ شکل گرفت، شاخص بورس اوراق بهادار بازار انگلیس FTSE در ۱۹۸۴

و همینطور شاخص بورس آلمان در ۱۹۸۷ نیز اشاره کرد.

یک جمله ی بسیار مهم از پیتر لینچ از سرمایه گذاران بزرگ و فعال در بازار مالی هست که می گوید:

“Know what you own, and know why you own it”

یعنی بدانید که صاحب چه چیزی هستید و همینطور دلیل مالکیت بر روی آن را هم بدانید.

پس توصیه می شود که قبل از شروع به هر کار ابتدا اطلاعات لازم در رابطه با آن موضوع را کسب کنید و دامنه علم خود را گسترش بدهید تا شناخت کلی،

در رابطه با آن موضوع را بدست بیاورید

شما می توانید از طریق راه های تلگرام و واتساپ با مشاورین فارکس حرفه ای در ارتباط بوده

و با دانلود نحوه ی افتتاح حساب ، در بروکر معتبر لایت فارکس، که یکی از بهترین بروکر ها است ، افتتاح حساب کرده و واریز و برداشت ریالی همراه با سیگنال های VIP روزانه را دریافت کنید.

انواع شاخص های بورس چیست و چه کاربردهایی در بازار بورس دارند؟

انواع شاخص های بورس

برای انجام سرمایه‌گذاری موفق در بازار بورس نیازمند اطلاعات متعدد و مختلفی هستیم تا بتوانیم با بررسی و تحلیل آن داده‌ها به یک نتیجه‌گیری معقول و منطقی دست پیدا کنیم. اطلاعاتی از قبیل آمار فروش و بهای تمام شده شرکت‌ها, حجم و ارزش معاملات, تغییرات نرخ ارز و قیمت‌های جهانی و هم‌چنین میزان ورود و خروج اشخاص حقیقی و حقوقی. یکی از داده‌های مهم موجود در بازار که هر روزه در اثر معاملات بازار تغییر می‌کند شاخص بورس نام دارد که به مرور زمان و در نتیجه نیازهای موجود انواع مختلفی از آن تعریف شده است و در نتیجه هر کدام کارایی خاص خود را دارد. در ادامه در مقاله ((انواع شاخص های بورس چیست و چه کاربردهایی در بازار بورس دارند؟)) به معرفی انواع شاخص های بورس موجود در تاریخ تهیه این مقاله پرداخته می‌شود و تلاش می‌گردد تا جایگاه تحلیلی هر کدام از شاخص‌ها شاخص‌ بازار (Index) تبیین گردد.

فهرست این مقاله

شاخص چیست؟

در فرهنگ فارسی معین شاخص به این صورت تعریف شده است. عددی که میانگین ارزش مجموعه‌ای از اقلام مرتبط با یکدیگر را برحسب درصدی از همان میانگین در فاصله زمانی دو تاریخ بیان کند. همان‌طور که از تعریف فوق برداشت می‌گردد شاخص نماینده مجموعه‌ای از متغیرهای همگن است. برای مثال در معاملات بورس اوراق بهادار از آنجایی که دارایی اصلی مورد مبادله سهام است بنابراین قیمت سهام به عنوان متغیر اصلی تعریف شده و بر این اساس انواع شاخص های بورس تعریف می‌گردد. با عنایت به این توضیحات به تبیین انواع شاخص های بورس اوراق بهادار تهران مورد استفاده قرار گرفته می‌پردازیم. در بورس تهران، ۸ شاخص مهم وجود دارد که از جایگاه تحلیلی بالایی نزد سرمایه‌گذاران برخوردار هستند. شاخص کل قیمت، شاخص قیمت و بازده نقدی، شاخص بازده نقدی، شاخص صنعت و شاخص مالی، شاخص سهام آزاد شناور، شاخص بازار اول و بازار دوم، شاخص ۵۰ شرکت برتر و شاخص ۳۰ شرکت بزرگ از جمله مهم‌ترین شاخص‌های مهم در بازار بورس تهران هستند. در ادامه به تشریح این شاخص‌ها می‌پردازیم.

شاخص کل قیمت چیست؟

همان‌طور که پیش از این نیز مطرح شد شاخص نماگری است که سطح عمومی قیمت یا بازدهی را برای گروهی یا کل سهام نشان می‌دهد. بنابراین شاخص کل قیمت نشان‌دهنده سطح عمومی قیمت کلیه سهام موجود در بازار بورس است. از آنجایی که شاخص یک عدد است و واحد اندازه‌گیری خاصی برای آن تعریف نشده است به منظور اینکه قابلیت تفسیر و تحلیل پیدا کند به این صورت عمل می‌گردد. یک سال مشخص را به عنوان سال پایه تعریف می‌کنند و تمامی ارقام شرکت‌ها در آن سال را به عنوان ارقام مبنا در سال پایه تعریف می‌کنند. پس از آن تغییرات قیمتی سهام در سال‌های بعد را نسبت به آن سال می‌سنجند و از این طریق رشد یا نزول شاخص اتفاق می‌افتد. فرمول محاسبه شاخص کل قیمت از رابطه زیر محاسبه می‌شود:

انواع شاخص های بورس

همان‌طور که مشاهده می‌فرمایید در مخرج کسر شاهد ارقام مذکور در سال مبدأ هستیم. منظور از ارزش جاری که در صورت و مخرج کسر به آن اشاره شده چیست؟ لازم به ذکر است که ارزش جاری هر سهم از حاصل‌ضرب قیمت پایانی سهام ضربدر تعداد سهام آن شرکت به دست می‌آید. هم‌چنین عنایت داشته باشید که سال مبدأ در بورس اوراق بهادار تهران سال ۱۳۶۹ تعریف شده است و قیمت سهام در آن سال به عنوان مبنای محاسبات لحاظ گردیده است. برای درک این موضوع سعی می‌کنیم تا در قالب یک مثال مواردی را خدمت شما شرح دهیم:

فرض کنید که کل شاخص‌ بازار (Index) بازار از سال ۱۳۶۹ تا الآن تنها از سه سهم الف، ب و پ تشکیل شده باشد. اطلاعات سهام در آن سال به شرح زیر است:

سهم الف: ۱۰۰۰ سهم به ارزش ۱۰۰۰ ریال

سهم ب: ۲۰۰۰ سهم به ارزش ۳۰۰۰ ریال

سهم پ: ۲۰۰۰ سهم به ارزش ۲۰۰۰ ریال

در نتیجه ارزش جاری بازار در سال ۱۳۶۹ در مثال ما برابر خواهد بود:

(۱۰۰۰*۱۰۰۰) + (۲۰۰۰*۳۰۰۰) + (۲۰۰۰*۲۰۰۰) = ۱۰۰۰۰۰۰ + ۶۰۰۰۰۰۰ +۴۰۰۰۰۰۰ = ۱۱۰۰۰۰۰۰

بنابراین ارزش جاری بازار در سال ۱۳۶۹ معادل ۱۱ میلیون ریال بوده است و طبق فرمول شاخص، رقم شاخص در آن سال ۱۰۰ واحد است. حال فرض کنید در سال ۱۳۷۰ قیمت سهام الف به ۲۰۰۰ ریال؛ سهام ب به ۲۷۵۰ ریال و سهام پ به ۲۵۰۰ ریال افزایش پیدا کند. بنابراین ارزش جاری بازار سهام در سال ۱۳۷۰ برابر خواهد بود:

(۱۰۰۰*۲۰۰۰) + (۲۰۰۰*۲۷۵۰) + (۲۰۰۰*۲۵۰۰) = ۲۰۰۰۰۰۰ + ۵۵۰۰۰۰۰ + ۵۰۰۰۰۰۰ = ۱۲۵۰۰۰۰۰

بنابراین همان‌طور که در محاسبات فوق مشاهده می‌فرمایید ارزش جاری بازار سهام در مثال ما در سال ۱۳۷۰ به ۱۲۵۰۰۰۰۰ افزایش پیدا کرده است. حال اگر شاخص کل را محاسبه نماییم شاهد رشد ۱۴ درصدی شاخص کل قیمت هستیم:

(۱۲۵۰۰۰۰۰/۱۱۰۰۰۰۰۰) * ۱۰۰ = ۱۱۴

همان‌طور که در بالا مشاهده می‌فرمایید شاخص کل نسبت به سال ۱۳۶۹ در حدود ۱۴ واحد افزایش داشته است که نشان از رشد ۱۴ درصدی شاخص بورس دارد.

نکاتی مهم در رابطه با شاخص کل قیمت:

در این شاخص زمانی که شرکت‌ها از محل آورده نقدی و مطالبات سهامداران افزایش سرمایه می‌دهد و یا تعداد شرکت‌ها کم و یا زیاد می‌شوند تعدیل می‌گردد که به دلیل پیچیدگی محاسبات از تشریح شیوه آن خودداری می‌گردد.

زمانی که یک سهم به دلایل مختلفی مانند شفاف‌سازی؛ برگزاری مجمع عمومی عادی و یا به طور فوق‌العاده بسته می‌شود قیمت پایانی آخرین روز معاملاتی به عنوان مبنای قیمتی آن سهم در شاخص منظور می‌گردد.

از آنجایی که شاخص کل از تعداد سهام شرکت‌های مختلف اثر می‌پذیرد و بنابراین شرکت‌های بزرگ‌تر موجب تغییرات بزرگ‌تر شاخص بورس می‌گردند نبایستی صرفاً تغییرات این شاخص را مبنا قرار داد و برای تحلیل و ارزیابی وضعیت کلی بازار بایستی از سایر شاخص‌ها نیز کمک گرفت. یکی از اتفاقات رایج در بازار این هست که کلیت بازار نزولی است اما چون سه تا ۵ سهم بزرگ بازار صعود سنگین داشته‌اند شاخص کل رشد قابل‌توجهی را ثبت می‌کند.

سازمان بورس و اوراق بهادار سهام پذیرش شده در بازار بورس را بر اساس میزان نقدشوندگی، درصد شناوری سهام، وضعیت سودآوری، تعداد سهام و … در دو بازار اول و دوم تقسیم‌بندی می‌کند. شاخص قیمت کل برای سهام پذیرفته‌شده در هر کدام از این بازارها به تفکیک محاسبه می‌گردد و از آن به عنوان شاخص بازار اول و بازار دوم یاد می‌گردد.

شاخص کل هم‌وزن:

شیوه محاسبه شاخص کل هم‌وزن مشابه شاخص قیمت کل است با این تفاوت که از تعداد سهام شرکت در محاسبه شاخص استفاده می‌گردد. در واقع در این شاخص فارغ از اینکه شرکت‌ها چه اندازه‌ای دارند اثر یکسانی را خواهند داشت در حالی که در شاخص قیمت کل تعداد سهام یک شرکت به عنوان وزن قیمت‌ها اثر بااهمیتی در محاسبات دارند. با لحاظ توضیحات فوق مجدداً به محاسبه شاخص هم‌وزن می‌پردازیم:

سال ۱۳۶۹:

سهم الف: ۱۰۰۰ ریال

سهم ب: ۳۰۰۰ ریال

سهم پ: ۲۰۰۰ ریال

شاخص هم‌وزن در سال ۱۳۶۹:

((۱۰۰۰ + ۳۰۰۰ + ۲۰۰۰) / (۱۰۰۰ + ۳۰۰۰ + ۲۰۰۰)) * ۱۰۰ = ۱۰۰

سال ۱۳۷۰ :

سهم الف: ۲۰۰۰ ریال

سهم ب: ۲۷۵۰ ریال

سهم پ: ۲۵۰۰ ریال

شاخص هم‌وزن در سال ۱۳۷۰ برابر خواهد بود:

((۲۰۰۰ + ۲۷۵۰ + ۲۵۰۰) / (۱۰۰۰ + ۳۰۰۰ + ۲۰۰۰)) * ۱۰۰ = ۱۲۱

همان‌طور که مشاهده می‌فرمایید که شاخص هم‌وزن رشد قابل‌توجه‌تری را نسبت به شاخص کل قیمت در حالت عادی نشان می‌دهد.

تفاسیر مهم هم‌زمان از شاخص کل قیمت و شاخص کل هم‌وزن:

در بازار بورس تفاسیر هم‌زمان شاخص قیمت کل و شاخص هم‌وزن بسیار رایج است.

زمانی که شاخص کل صعودی است اما شاخص هم‌وزن نزولی است به این معنی است که اغلب سهام بازار نزول داشته‌اند در حالی که شاخص کل به دلیل رشد چند سهم مهم شاخص ساز مثبت شده است.

زمانی که شاخص کل نزولی است و شاخص هم‌وزن صعودی است به این معنی است که سهام شاخص ساز و بزرگ بازار به دلایل مختلف نزول کرده‌اند و در نتیجه شاخص کل کاهش پیدا کرده است اما عموم سهام بازار افزایش قیمت را تجربه کرده‌اند. اگر این حالت طی دو الی ۴ روز کاری اتفاق بیفتد به این معنی خواهد بود که سرمایه‌گذاران برای کسب سود بایستی به سمت سهام کوچک و متوسط متمایل شوند.

اگر هر دو شاخص باهم نزول کنند: در این حالت عموم بازار با کاهش قیمت روبه‌رو شده است و اگر این موضوع براتی چندین روز متوالی اتفاق بیفتد بستگی به شرایط حاکم بر بازار ممکن است شاهد این تفسیر ایجاد گردد که بازار به سمت رکود پیش می‌رود.

اگر هر دو شاخص صعود کنند: در این حالت عموم سهام بازار بورس صعودی می‌شوند و رخداد این حالت در طی چند روز می‌تواند حکم به صعودی بودن بازار طی روزها یا ماه‌های آتی را بدهد.

شاخص قیمت و بازده نقدی چیست؟

شاخص قیمت و بازده نقدی بیانگر بازدهی کل بورس اوراق بهادار تهران است. لازم به ذکر است که سود حاصل از سرمایه‌گذاری در بازار بورس از دو محل است:

سود نقدی مصوب مجامع

سود ناشی از افزایش قیمت سهام. شاخص اخیر هر دو مورد را در خود دارد و هر دو را نمایش می‌دهد. این شاخص به شاخص TEDPIX معروف است و فرمول محاسبه آن مشابه شاخص قیمت است با این تفاوت که در مخرج کسر علاوه بر قیمت در سال ۱۳۶۹ سود نقدی پرداختی در آن سال نیز منظور می‌گردد.

انواع شاخص های بورس

شاخص بازده نقدی چیست؟

این شاخص تنها بازدهی ناشی از سود مصوب مجامع را که به سود نقدی معروف است محاسبه می‌نماید و از این دریچه بازدهی ناشی از کلیه سودهای پرداختی توسط شرکت‌های بورسی را محاسبه می‌نماید. نکته مهم آنکه وقتی این شاخص نزول نماید به این معنی است که در مجامع سود کمتری پرداخت می‌گردد و در این حالات نبایستی خیلی به انتظار کسب سود نقدی سنگین باشیم و انتظارات و یا سبک معامله‌گری خود را اصلاح نماییم.

شاخص صنعت و شاخص مالی:

پیش از اینکه بخواهیم در رابطه با این دو شاخص مطالبی را خدمت شما بیان کنیم لازم است تا به این نکته اشاره‌کنیم که شرکت‌ها را بر اساس ماهیت فعالیتشان می‌توان تقسیم‌بندی کرد. شرکت‌های تولیدی و خدماتی دو دسته اصلی شرکت‌های بورسی را شامل می‌شوند. بیش از ۶۰ درصد شرکت‌های فعال در بورس را شرکت‌های تولیدی تشکیل می‌دهند. هم‌چنین مشاوره مالی شاخص‌ بازار (Index) و شرکت‌های تأمین سرمایه جزو خدمات مالی محسوب می‌شوند. شرکت‌های حاضر در دسته اول را در زمره شاخص صنعت و شرکت‌های حاضر در حوزه دوم را در شاخص مالی تقسیم‌بندی می‌کنند. برای مثال شرکت پتروشیمی زاگرس و پتروشیمی فن‌آوران که به تولید متانول اشتغال دارند در شاخص صنعت و شرکت تأمین سرمایه نوین و تأمین سرمایه لوتوس پارسیان در شاخص مالی تقسیم‌بندی می‌گردند. لازم به ذکر است که شیوه محاسبه هر دو شاخص بر اساس میانگین موزون شرکت‌های فعال در آن شاخص هستند، در واقع مشابه شاخص کل قیمت محاسبه می‌گردند و تفاوت آن‌ها با شاخص مزبور در تعداد شرکت‌های حاضر در آن صنعت است.

شاخص سهام آزاد شناور(TEFIX) :

عموماً برخی از شرکت‌های حقوقی مالکیت اصلی و عمده شرکت‌های سهامی را بر عهده دارند. زمانی که یک شرکت یا شخص حقوقی یا حقیقی درصد بالایی از سهام یک شرکت را در اختیار داشته باشد به عنوان سهامدار اصلی آن شرکت شناخته می‌شود و سهام تحت مالکیت آن‌ها معمولاً جزو سهامی به حساب نمی‌آید که به صورت فعال در بازار معامله شود. شناوری سهام به درصدی از سهام یک شرکت اشاره دارد که نزد سرمایه‌گذاران خرد (غالبا حقیقی) قرار دارد و قابلیت فروش مجدد در آینده نزدیک را دارد و خرید سهام با هدف نگهداری و یا افزایش کنترل و نفوذ در شرکت خریداری نمی‌گردد.درصد شناوری یک سهم در سایت بورس اوراق بهادار نمایش داده می‌شود. شاخص سهام آزاد شناور، تغییرات آن بخش از سهام یک شرکت را محاسبه می‌کند که توسط سرمایه‌گذاران خرد مورد معامله قرار می‌گیرد. شیوه محاسبه مشابه شاخص کل قیمت است و تفاوت با آن شاخص در تعداد سهامی است که به عنوان ضریب قیمت لحاظ می‌گردد.

انواع شاخص های بورس

برای مثال در شاخص کل قیمت صد درصد سهام فولاد مبارکه یعنی ۱۳۰ میلیارد سهم به عنوان ضریب قیمت فولاد مبارکه لحاظ می‌گردد در حالی که در شاخص سهام آزاد شناور تنها ۲۵ درصد سهام این شرکت یعنی ۳۲٫۵ میلیارد سهم آن به عنوان ضریب قیمت لحاظ می‌گردد. یکی از نکات تفسیری حائز اهمیت این هست که هرچه درصد شناوری سهام پذیرفته شده در بازار بورس بیشتر باشد نتیجه این شاخص به تغییرات شاخص کل قیمت نزدیک‌تر خواهد بود و هر چه درصد شناوری پایین‌تر باشد به نظر می‌رسد که نتیجه حاصل از شاخص سهام شناور آزاد واقعی‌تر باشد.

شاخص ۵۰ شرکت برتر:

سازمان بورس اوراق بهادار هر سه ماه یک‌بار فهرست ۵۰ شرکت برتر بورس را که بالاترین درجه نقد شوندگی را دارند ارائه می‌نماید. شاخص ۵۰ شرکت برتر میانگین وزنی این ۵۰ شرکت را ارائه می‌نماید. بنابراین شیوه محاسبه این شاخص مشابه شاخص کل قیمت است با این تفاوت که تعداد شرکت‌های لحاظ شده در این شاخص تنها ۵۰ شرکت است در حالی که در شاخص کل بیش از ۱۰۰ شرکت در آن لحاظ می‌گردند.

شاخص ۳۰ شرکت بزرگ‌تر:

بزرگی شرکت‌ها در سایت سازمان بورس بر اساس ارزش روز یک شرکت محاسبه می‌شود. برای محاسبه ارزش روز سهام یک شرکت از رابطه زیر کمک گرفته می‌شود:

قیمت پایانی سهام × تعداد کل سهام شرکت = ارزش روز یک شرکت

۳۰ شرکت بزرگ‌تر شامل شرکت‌هایی می‌شود که در صدر ۳۰ شرکت بزرگ بورس قرار بگیرند و شاخص سی شرکت بزرگ‌تر میانگین وزنی این ۳۰ شرکت را برآورد می‌نماید و شیوه محاسبه آن مشابه شاخص کل قیمت است. معمولاً در دوران رکود بازار و زمانی که شاخص مسیر مشخصی ندارد با انجام معاملات بلوکی در سهامی که جزو ۳۰ شرکت بزرگ‌تر هستند رقم شاخص را تغییر بااهمیتی می‌دهند.

کلام آخر:

در بالا به تشریح مهم‌ترین شاخص‌های محاسبه شده در سازمان بورس پرداختیم. نکته مهم و حیاتی پیرامون شاخص این هست که با استفاده از تحلیل شاخص‌ها صرفاً می‌توان یک دیدگاه کلی از وضعیت جاری بازار کسب کرد و اینکه برای ارزیابی تغییر وضعیت در بازار (برای مثال از رکود به رونق) باید رفتار شاخص را طی چندین روز و یا چندین هفته بررسی کرد تا بتوان به نتیجه قطعی دست یافت.

مؤلف: احمد لحیم گرزاده

چطور با تخفیف کارمزد در صرافی های ارز دیجیتال ثبت نام کنیم؟

نام صرافی تخفیف کارمزد IP خارج از ایران لینک ثبت نام
کوکوین دارد نیاز دارد ثبت نام با تخفیف کارمزد
کوینکس
دارد نیاز دارد ثبت نام با تخفیف کارمزد
بیت پین
دارد نیاز ندارد ثبت نام با تخفیف کارمزد
کیوسک دارد نیاز ندارد ثبت نام با تخفیف کارمزد
بیت ۲۴
دارد نیاز ندارد ثبت نام با تخفیف کارمزد
آبان تتر
دارد نیاز ندارد ثبت نام با تخفیف کارمزد

توجه: با وجود اینکه دو صرافی کوینکس و کوکوین هر دو فعلا بدون نیاز به تغییر IP فعالیت می‌کنند اما بهتر است برای امنیت بیشتر از IP ثابت خارج از ایران استفاده کنید.

برای ورود به صرافی کوینکس حتما باید با IP خارج از ایران وارد شوید.

سهام شاخص ساز

سهام شاخص ساز

بعد از مدتی فعالیت در بازار بورس ایران، با اصطلاحات و عبارت هایی رو به رو می شوید که ممکن است با آنها به طور صد در صدی آشنایی نداشته باشید. به عنوان مثال یکی از این اصطلاحات، اصطلاح سهام شاخص ساز می باشد که مطمئنا بارها به گوشتان خورده است. بنابراین با ما در ادامه ی این مطلب همراه باشید تا این اصطلاح را به طور کامل برای شما توضیح دهیم.

منظور از شاخص چیست؟

معرفی سهام شاخص ساز

پیش از آنکه بخواهید با مفهوم سهام شاخص ساز آشنا شوید، باید درک درستی از انواع شاخص های بورس داشته باشید. شاخص بورس یک معیار آماری است که برای اندازه‌گیری و مقایسه استفاده می‌شود. هر شاخص با فرمول خاص خودش محاسبه می‌شود و راه کلی برای محاسبه همه شاخص‌ها وجود ندارد. مثلا نحوه محاسبه شاخص داوجونز در بورس آمریکا با شاخص کل بورس تهران متفاوت است.

بر این اساس، در بورس تهران نیز انواع شاخص ها وجود دارند و با فرمول های خاصی تعریف می شوند. این شاخص ها عبارتند از: شاخص کل بورس، شاخص کل هم وزن، شاخص کل قیمت، شاخص قیمت و بازده نقدی، شاخص بازده نقدی، شاخص صنعت، شاخص بازار اول، شاخص بازار دوم و . در مورد نحوه محاسبه و کاربرد هر یک از این شاخص ها، در مقاله ی شاخص بورس صحبت شده است.

اما به طور کلی وقتی در مورد شاخص بورس صحبت می شود و سخنی از نوع شاخص به میان نمی آید، در واقع منظور شاخص کل بورس است و وقتی در مورد سهام شاخص ساز صحبت می کنیم، در واقع منظور ما سهامی است که روی شاخص کل تاثیر مهمی می گذارند. بنابراین در ادامه کمی در مورد شاخص کل توضیح خواهیم داد.

شاخص کل چیست؟

همانطور که گفته شد، شاخص در واقع معیاری است که بازدهی یا تغییرات سطح عمومی قیمت را برای گروهی از سهام نمایان می کند. بنابراین شاخص کل بورس، بیان کننده سطح عمومی تغییرات قیمت تمامی سهام موجود در بازار بورس می باشد. روش محاسبه شاخص کل بورس ماهیتی ساده دارد و از تقسیم ارزش جاری بازار سهام در هر لحظه بر ارزش جاری بازار سهام در یک تاریخ مبداء ضرب در صد به دست می‌آید.

نکته ای که در مورد شاخص کل باید به آن توجه کرد اینست که شاخص کل تحت تاثیر تعدادی از عوامل دستخوش تغییر می شود. به عنوان مثال:

• هنگامی که شرکت ها اقدام به افزایش سرمایه می کنند و در واقع تعداد سهامشان زیاد می شود، شاخص کل به نوعی تعدیل می شود.

• وقتی تعداد شرکت ها در بورس کم و زیاد می شود، شاخص کل مورد تعدیل واقع می شود.

• زمانی که یک سهم به هر دلیل بسته می شود، قیمت پایانی آخرین روز معاملاتی آن مبنای قیمتی آن سهم در شاخص می باشد.

چون شاخص کل مستقیما تحت تاثیر ارزش بازار سهام شرکت های گوناگون است، بنابراین شرکت هایی که سهام بیشتر و گرانتری داشته باشند، بیشتر روی مقدار شاخص کل اثر می گذارند. چرا که ارزش بازار یک سهم در واقع برابر قیمت پایانی آن سهم ضرب در تعداد سهام آن می باشد.

اکنون که با شاخص کل بورس آشنا شدیم، می توانیم به معرفی سهام شاخص ساز بورس بپردازیم.

منظور از سهام شاخص ساز چیست؟

منظور از سهام شاخص ساز، سهم هایی است که تغییرات مثبت یا منفی آنها بیشترین تاثیر را بر روی شاخص کل دارد. در واقع صعود یا نزول سنگین سهام شاخص ساز، تاثیر به سزایی روی تغییرات شاخص کل دارد. بنابراین سهام شاخص ساز بورس ایران، سهام شرکت های بزرگ می باشند که بیشترین تعداد سهام و بالاترین ارزش بازار و زیادترین ارزش معاملات را دارند. از آنجا که ارزش معاملات و ارزش بازار این شرکت ها خیلی بیشتر از شرکت های کوچک است، تاثیر هر یک از این شرکت ها بر شاخص کل بسیار بیشتر از شرکت های کوچک می باشد. هم چنین این شرکت ها از حجم معاملات و نقد شوندگی بیشتری نسبت به دیگر سهام برخوردارند.

به عنوان مثال در تاریخ 26 آبان، سهم های وب با تغییرات قیمت پایانی برابر 4.35 درصد، تنها 79 واحد روی شاخص کل تاثیر داشت در حالیکه سهم فولاد با 0.53 درصد تغییر در قیمت پایانی، 438 واحد بر شاخص کل تاثیر داشته است.

تاثیر گمراه کننده سهام شاخص ساز بر کلیت بورس

در شرایط خاص مانند انتشار اخبار مهم سیاسی و یا اعتراض سهامداران نسبت به وضعیت بورس، توجه خالی به شاخص کل اطلاعات درستی در اختیار مردم قرار نمی دهد. در واقع در این گونه مواقع بیشتر سهام شاخص ساز تحت تاثیر قرار گرفته و شاخص کل را در یک جهت هل می دهند در حالیکه شاید کلیت بازار در جهتی مخالف در حال حرکت باشد. برای جلوگیری از چنین سوء تفاهمی، استفاده از شاخص کل هم وزن، راه حل بهتری می باشد. در محاسبه این شاخص، کلیه شرکت های بورس با وزنی یکسان در نظر گرفته می شوند. در واقع در محاسبه این شاخص وزن و اندازه شرکت ها تاثیری نداشته و در نتیجه شاخص هم وزن وضعیت بهتری از کلیت بازار نمایان می کند.

لیست نمادهای شاخص ساز

لیست نمادهای شاخص ساز

بعد از هر روز معاملاتی، شرکت هایی که تغییرات قیمتی آنها بیشترین تاثیر را روی شاخص کل گذاشته است، در شاخص‌ بازار (Index) صفحه نخست سایت tsetmc لیست می شوند. اکثر این شرکت ها از شرکت هایی هستند که بالاترین ارزش بازار را در بورس دارند اما در بعضی از روزها نیز ممکن است شرکت های با ارزش بازار پایین تر در لیست تاثیرگذارترین نمادها بر شاخص کل قرار گیرند.

در هر صورت در زیر لیستی از نمادهای بزرگترین شرکت های پذیرفته شده در بورس ایران به تاریخ 26 آبان و بر اساس حروف الفبا آورده شده است. این لیست ممکن است به خاطر تغییر ارزش بازار شرکت ها در روزهای دیگر تغییر کند.

نمادهای اپال، اخابر، پارس، پارسان، تاپیکو، جم، خودرو، رمپنا، شبندر، شپدیس، شپنا، شتران، شستا، فارس، فخوز، فملی، فولاد، کچاد، کگل، مبین، میدکو، نوری، وامید، وبملت، وپارس، وپاسار، وتجارت، وصندوق، وغدیر و ومعادن، بزرگترین شرکت های بورسی بر اساس ارزش بازار در پایان معاملات روز 26 آبان 1400 می باشند.

جمع بندی

در این مطلب با مفهوم سهام شاخص ساز بازار بورس ایران آشنا شدیم و دانستیم که این سهام متعلق به شرکت های بزرگ بورسی با بیشترین ارزش بازار می باشند. این سهام تاثیر به سزایی در روند شاخص کل داشته و از این رو توجه به آنها امری ضروری می باشد. همچنین بیان کردیم که برای جلوگیری از اشتباهات ناشی از تحلیل کلیت بازار بورس بر اساس شاخص کل، بهتر است تا از شاخص کل هموزن به عنوان جایگزین استفاده نماییم.

بررسی شاخص هوش سرمایه‌ گذار؛ کاربرد این شاخص در کریپتو چیست؟

شاخص هوش سرمایه گذار چیست - شاخص شاخص Investor’s Intelligence

هنگامی که بازارهای صعودی و نزولی را بررسی می‌کنیم، فازهای غالب هر کدام از چرخه‌های بازار بورس را مدنظر قرار می‌دهیم. در بازارهای صعودی شاهد افزایش قیمت و در بازارهای نزولی شاهد کاهش قیمت هستیم. بازارهای صعودی به نفع فروشندگان است تا بتوانند دارایی خود را به قیمت بالاتری بفروشند، در حالی که بازارهای نزولی به نفع خریداران است تا بتوانند دارایی‌های مدنظر خود را با قیمت کمتری بخرند. شاخص هوش سرمایه گذار (Investor’s Intelligence Index) یکی از مکانیزم‌های پذیرفته‌شده برای کشف پایداری قدرت بین احساسات گاوها و خرس‌ها در بازار است. هدف اصلی این شاخص، کمک به سرمایه گذاران است تا احساسات غالب بر بازار را متوجه شوند و بتوانند شرایط آتی بازار را پیش‌بینی کنند. اما شاخص هوش سرمایه گذار چیست و چطور کار می‌کند؟ برای دریافت پاسخ با میهن بلاکچین همراه باشید.

شاخص هوش سرمایه‌گذار چیست؟

شاخص هوش سرمایه گذار چیست

روش‌های مختلفی برای بهره بردن از Investor’s Intelligence Index وجود دارد. شاخص هوش سرمایه‌ گذار به جای آن‌که صرفا یک اوراکل پیش‌بینی باشد که احساسات مثبت یا منفی را اعلام کند، در واقع مجموعه و ترکیبی از احساسات در رسانه‌های مختلف است.

اکثر شاخص‌ها، اندیکاتورهای مختلف را در استخری از احساسات رتبه‌بندی می‌کنند. برای مثال، یک شاخص ممکن است به شدت به حضور رسانه‌های شناخته‌شده و خبرنامه‌ها متکی باشد، در حالی که بعضی از شاخص‌ها به مجموع احساسات موجود در شبکه‌های اجتماعی توجه بیشتری می‌کنند.

از آن‌جایی که رمزارزها کلاس دارایی جدیدی محسوب می‌شوند، بهترین رویکرد برای سنجش هوش سرمایه‌گذاران هنوز مشخص نیست و متخصصان بر روی این موضوع کار می‌کنند. برای مثال، در تب‌وتاب عرضه اولیه کوین یا ICO در سال‌های ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸، شبکه‌های اجتماعی ابزاری بسیار محبوب برای سنجش موفقیت پروژه‌ها به شمار می‌آمدند. این موضوع، مزایا و معایب خاص خود را داشت؛ زیرا بسیاری از طرح‌های پامپ و دامپ از ربات‌ها یا سایر ابزارها استفاده می‌کردند تا احساسات بازار را به نفع اهداف خود دستکاری کنند.

نحوه سنجش احساس سرمایه‌ گذاران چگونه است؟

نحوه سنجش احساس سرمایه گذار در کریپتو

هنگامی که درباره احساس سرمایه‌گذاری یا احساس بازار صحبت می‌کنیم، در واقع به رفتار کلی جامعه سرمایه‌گذاران اشاره می‌کنیم. این عبارت اغلب اوقات توسط معامله‌گران کوتاه‌مدت یا تحلیل تکنیکال استفاده می‌شود که هدف اصلی آنها، کسب سود از نوسانات کوتاه‌مدت قیمت ارزهای دیجیتال یا سهام است. احساس سرمایه‌گذاران اساسا یک تصویر کلی از چشم‌انداز بازار است. روش‌های کمی (Quantitative Methodes) بسیاری زیادی توسعه یافته‌اند تا در درک احساس بازار به سرمایه‌گذاران کمک کنند.

روش چارت‌ کرفت (Chartcraft) توسط ایب کوهن (Abe Cohen) در سال ۱۹۶۵ معرفی شده و هدف آن، ارائه رویکردی تکنیکال برای درک سازوکار معاملات سهام و کالاها است. این رویکرد ماهیتی مخالف با روند رایج معاملات دارد و هدف آن، تعیین سیگنال‌های معتبری است که از انجام اقدامات مختلف با احساس رایج بازار حمایت و پشتیبانی کنند.

برای مثال، این رویکرد به جای آنکه به معامله‌گران بگوید در بازار صعودی به خرید بپردازند، با پیش‌بینی کاهش قیمت در آینده، مشخص می‌کند که معامله‌گران طی افزایش قیمت، دارایی مذکور را بفروشند. هنگامی که گاوها بر بازار تسلط دارند، چارت‌کرفت از سیستم رتبه‌بندی منفی در محدوده منفی ۱ الی منفی ۱۰ استفاده می‌کند. هنگامی که بازار در دست خرس‌ها قرار دارد، این رتبه‌بندی در محدوده مثبت ۱ الی مثبت ۱۰ قرار دارد.

اگر احساس بازار این‌گونه باشد که گاوها حداقل ۵۱٪ بازار را در اختیار دارند، چارت‌کرفت بر روی منفی ۱ قرار می‌گیرد تا بیانگر احساس بازار باشد. اگر تسلط گاوها به ۶۰ درصد برسد، مقدار ChartCraft بر روی منفی ۱۰ قرار می‌گیرد. اگر تسلط گاوها به ۴۵٪ یا کمتر برسد، عدد این رتبه‌بندی به مثبت ۱ می‌رسد. عدد مثبت ۱۰ نیز بیانگر آن است که تسلط گاوها به ۳۶٪ یا کمتر رسیده است.

حداکثر مقدار این سیستم رتبه‌بندی منفی ۲۰ است و این رتبه‌بندی تقریبا ۳ ماه نیز پابرجا باقی می‌ماند. اگر خرس‌ها بیش از ۵۵٪ در بازار حضور داشته باشند، برای ۶ ماه بعدی مقدار این رتبه‌بندی ۱۰ واحد افزایش می‌یابد. بالاترین سطح احساس خوش‌بینانه در این سیستم در تاریخ ۲۴ دسامبر ۱۹۹۴ ثبت شده است.

کلام آخر: آیا اتکا به شاخص Investor’s Intelligence اقدامی هوشمندانه است؟

پیش‌بینی نوسان‌های جزیی بازار با دقت بسیار زیاد به شدت دشوار و حتی از نظر تئوری غیرممکن است؛ بنابراین این نکته از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است که اعتماد و باور بیش از حد به اقدامات مختلف در خصوص پیش‌بینی بازار نداشته باشیم. هرچند، رویکردهایی نظیر شاخص هوش سرمایه گذار حداقل می‌تواند چارچوبی برای تحلیل این موضوع ارائه دهد که مدل مدنظر شما دارای قابلیت پیش‌بینی است یا خیر.

شاخص هوش سرمایه‌گذاران یکی از محبوب‌ترین روش‌ها برای انجام این موضوع است. این شاخص در دهه ۱۹۵۰ معرفی شده و از آن زمان تاکنون مدام تکرار شده است. کاربرد و ارتباط این شاخص با رمزارزها هم‌چنان در حال بررسی است. این شاخص، واکنش به نقاط عطف و رویدادهای مهم بازار را می‌سنجد. کاربرد شاخص هوش سرمایه‌گذار برای معامله‌گران کوتاه‌مدت و بلندمدت متفاوت است. میزان موفقیت استراتژی سرمایه‌گذاری می‌تواند به قابلیت شما در ایجاد توازن بین اطلاعات منابع مختلف و استفاده از دانش موجود بر حسب اهداف و نیازهای شخصی شما بستگی دارد.

آیا شما از شاخص هوش سرمایه گذار برای پیش‌بینی وضعیت بازار استفاده می‌کنید؟ به نظرتان این شاخص چه میزان دقت دارد؟ نظرات خود را با ما در میان بگذارید.

شاخص بورس چیست و انواع آن کدام است؟

شاخص بورس چیست و انواع آن کدام است؟

برای آنکه بتوانیم از وضعیت هر بازاری اطلاع جامع و کاملی داشته باشیم نیاز داریم تا واژگان تخصصی آن را بشناسیم. شاخص بورس یکی از واژه‌هایی است که کمتر کسی وجود دارد که آن را نشنیده باشد. شاخص بورس نماگری است که وضعیت روند بازار را بیان کرده و با قیاس هر روزه آن می‌توان شرایط بازار را ارزیابی کرد.

شاخص یا Index به معنی نماگر یا نشانه‌گر است و عددی است که با استفاده از آن می‌توان تغییرات یک یا چند متغیر را در بازه زمانی مشخص محاسبه کرد. شاخص بورس نیز عددی است که روند کلی بازار بورس از نظر رشد یا کاهش را نشان می‌دهد. این شاخص وضعیت کلی بازار بورس را نشان می‌دهد و به معنی رشد یا افت قیمت همه سهام موجود در بورس نیست. برای بررسی کلی بازار می‌توان از شاخص بورس استفاده کرد اما برای بررسی عملکرد یک سهم یا چند سهم باید وضعیت آن را جداگانه مورد نظر قرار داد. شاخص بورس با توجه به معاملات روزانه، تغییر می‌کند و عوامل متعددی بر مقدار آن اثرگذار است. به دلیل گستردگی عواملی که در بازار بورس وجود دارد از جمله قیمت، بازارها، حجم معاملات و … شاخص‌های مختلفی نیز تاکنون معرفی شده‌اند که به تعریف آن‌ها می‌پردازیم.

9 شاخص مهم بورس چیست؟

اگر خواهان فعالیت در بازار سرمایه هستیم باید با انواع شاخص‌های موجود در این بازار آشنایی داشته باشیم. به صورت کلی 9 شاخص‌ بازار (Index) شاخص هستند که سرمایه‌گذاران لازم است با آن آشنایی داشته باشند.

  1. شاخص کل قیمت
  2. شاخص قیمت و بازده نقدی
  3. شاخص کل هم‌وزن
  4. شاخص قیمت هم‌وزن
  5. شاخص صنعت و شاخص مالی
  6. شاخص سهام آزاد شناور
  7. شاخص بازار اول و بازار دوم
  8. شاخص ۵۰ شرکت برتر
  9. شاخص ۳۰ شرکت بزرگ

در ادامه به توضیح هر کدام از انواع شاخص بورس می‌پردازیم.

1- شاخص کل قیمت (TEPIX)

شاخص کل قیمت یا Tehran Exchange Price Index شاخص قیمتی است که سطح عمومی قیمت‌ها را نشان می‌دهد. نکته‌ای که در خصوص شاخص کل باید در نظر داشت آن است که افزایش یا کاهش عدد شاخص کل به معنای سود یا زیان تمام شرکت‌های فعال در بازار سرمایه نیست چرا که این شاخص بیانگر میانگین بازدهی کل شرکت‌ها است و ممکن است در این میان شرکتی سود و شرکتی دیگر ضرر کرده باشد. در منظر عموم، افزایش عدد شاخص یک معیار مثبت برای رشد کلی بازار به حساب می‌آید. وضعیت شرکت‌های بزرگ فعال در بورس اثر بسیاری بر روی شاخص کل داشته و می‌تواند آن را تحت تاثیر مستقیم خود قرار دهد.

شاخص قیمت بورس تهران، تغییرات روز بورس تهران را نسبت به مبدأ سال 1369 نشان می‌دهد.

2- شاخص قیمت و بازده نقدی (TEDPIX)

شاخص قیمت و بازده نقدی همان شاخص کل بورس است که حتما نام آن را شنیده‌اید. این معیار همان عددی است که به عنوان شاخص کل بورس در همه جا از آن صحبت می‌شود. در شاخص قیمت علاوه بر قیمت سهام شرکت‌های بورسی، سود نقدی شرکت‌ها نیز در معادله شاخص محاسبه شده و بیانگر روند عمومی تغییر قیمت سهام شرکت‌ها و بازدهی آن‌ها است. تفاوت شاخص قیمت با شاخص کل در آن است که در شاخص قیمت، سود پرداختی سالیانه شرکت‌ها در عدد شاخص محاسبه نمی‌شود. به عبارتی شاخص قیمت شامل قیمت سهام شرکت‌های بورس، و شاخص کل شامل سود به همراه قیمت سهام شرکت‌های بورسی است. شباهت شاخص قیمت و شاخص کل قیمت نیز در آن است که شرکت‌های بزرگ به صورت مستقیم بر وضعیت شاخص تاثیر داشته و آن را کنترل می‌کنند.

نمودار زیر شاخص کل قیمت بورس را در 5 سال اخیر نشان می‌دهد.

3- شاخص کل هم‌وزن

همانطور که بیان شد وضعیت شرکت‌های بزرگ شاخص کل را تحت تاثیر مستقیم خود قرار داده و سبب می‌شود فعالان بازار آن را معیار مناسبی برای تعیین عملکرد بازار ندانند. در محاسبه شاخص هم وزن از تعداد سهام شرکت‌ها استفاده نمی‌شود. به همین منظور شاخص هم‌وزن معیار مناسب‌تری برای تعیین عملکرد تمامی شرکت‌های حاضر در بورس می‌دهد. در شاخص کل هم‌وزن نوسان شرکت‌های کوچک درست به اندازه نوسان شرکت‌های بزرگ بررسی شده و بیان می‌شود. برای نمونه هنگامی که شاخص کل بورس مثبت باشد، اما شاخص هم وزن منفی باشد و کاهش یافته باشد بدین معنی است که تنها چند شرکت بزرگ در بازار با افزایش قیمت همراه بودند و اغلب سهام بازار دارای قیمت منفی هستند.

شکل زیر نمودار شاخص کل هم‌وزن در 5 سال اخیر را نشان می‌دهد.

4- شاخص بازده نقدی (TEDIX)

همان طور که در بالا توضیح دادیم شاخص کل قیمت، نشان‌دهنده تغییرات قیمت سهام در بازار بورس است. شاخص قیمت و بازده نقدی نیز نشان‌دهنده تغییرات قیمت و بازده نقدی سهام شرکت‌ها است. شاخص بازده نقدی تغییرات میانگین بازده ناشی از پرداخت سود شرکت‌ها را نشان می‌دهد. به همین ترتیب در صورتی که شاخص بازده نقدی صعودی باشد، شرکت‌ها میانگین سود بیشتری را به صورت نقد میان سهامداران تقسیم می‌کنند.

5- شاخص صنعت و شاخص مالی

شرکت‌های حاضر در بورس اوراق بهادار بسته به نوع فعالیت در دو دسته صنعت یا مالی قرار می‌گیرند. شرکت‌هایی تولیدی و تأمین سرمایه در شاخص مالی و شرکت‌های خدماتی نیز در شاخص صنعت خود ارزیابی می‌شوند. ساز‌وکار شاخص صنعت و شاخص مالی همچون شاخص کل قیمت بوده و اثر شرکت‌های بزرگ بر روی شاخص اثر مستقیم دارد. شاخص مالی یا Financial Index، میانگین تغییرات قیمت سهام شرکت‌های فعال در بخش مالی و شاخص صنعت یا Industrial Index میانگین تغییرات قیمت سهام شرکت‌های فعال در بخش صنعت را نشان می‌دهد.

6- شاخص سهام آزاد شناور (TEFIX)

به مقدار سهام شرکت‌ها که افراد حقیقی می‌توانند در بازار خرید و فروش کنند، سهم شناور آزاد گفته می‌شود. مابقی سهام شرکت که به طور عمده میزان زیادی است در اختیار افراد حقوقی که سهامداران عمده شرکت هستند، قرار دارد. با توجه به این تعریف، شاخص سهام آزاد شناور میانگین تغییرات میزان سهام شناور آزاد که همان میزان سهام در اختیار سهامداران حقیقی است را نشان می‌دهد. این شاخص بیانگر وضعیت سهام در حال معامله در بازار بوده و معیار مناسبی برای تحلیل نقدشوندگی سهام مورد توجه سرمایه‌گذاران است. در واقع سهام شناور آزاد آن دسته از سهامی هستند که در بازار خرید و فروش می‌شود.

7- شاخص بازار اول و بازار دوم

همان طور که در مطلب « انواع بازار بورس در ایران کدام است؟ » توضیح دادیم، بازار بورس دارای دو بازار اول و دوم است که بازار اول نیز دارای دو تابلوی اصلی و فرعی است. میانگین تغییرات قیمت سهام شرکت‌ها در بازار اول و دوم توسط شاخص بازار اول و دوم محاسبه می‌شود.

8- شاخص ۵۰ شرکت برتر

قدرت نقدشوندگی سهام و میزان تأثیرگذاری شرکت‌ها بر بازار دو عامل تأثیرگذار در انتخاب برترین شرکت‌های بورسی است. سازمان بورس هر سه ماه یک بار وضعیت شرکت‎‎‌های بورسی را ارزیابی کرده و به معرفی 50 شرکتی که بالاترین درجه نقدشوندگی را داشته‌ و بر بازار اثر گذاشته‌اند، می‌پردازد. شاخص 50 شرکت برتر میانگین وزنی این 50 شرکت را معرفی کرده و همچون شاخص کل قیمت محاسبه می‌شود. لازم به ذکر است در شاخص کل قیمت وضعیت بیش از 100 شرکت فعال در بورس اوراق بهادار بیان می‌شود، اما این شاخص تنها به 50 شرکت برتر محدود می‌شود.

9- شاخص ۳۰ شرکت بزرگ

شاخص ۳۰ شرکت بزرگ پذیرفته‌شده در بورس شاخصی است که از محاسبه میانگین وزنی ۳۰ شرکت بزرگ پذیرفته‌شده در بورس تهران بر اساس سهام شناور آزاد تعیین می‌شود. سازمان بورس در انتخاب 30 شرکت بزرگ فعال در بازار سرمایه به ارزش بازار و معیارهای نقدشوندگی شرکت‌ها توجه داشته و باید حداقل ۳ ماه از پذیرش و معامله آنها در بورس گذشته باشد. از جمله شرایط دیگری که سازمان بورس در انتخاب 30 شرکت بزرگ مورد توجه دارد، آن است که درصد سهام شناور این شرکت‌ها کمتر از ۱۰ درصد نبوده و در ارزش ماهانه معاملات آن‌ها در شش ماه گذشته، بیش از ۲۵ درصد میانگین ارزش ماهانه معاملات ۱۰۰ شرکت بزرگ در همان دوره باشد. در تعیین این شاخص باید توجه داشت وزن هر شرکت براساس ضریب سرمایه، به ۱۵ درصد ارزش بازار شرکت باز می‌گردد.

کلام آخر

یکی از مواردی که سرمایه‌گذاران حرفه‌ای مورد توجه قرار می‌دهند، تقسیم سرمایه خود در سبد سهامی شرکت‌های مختلف است و با شناخت انواع شاخص، دلیل این امر را بیشتر می‌دانیم. همانطور که در بالاتر عرض شد، برخی شرکت‌ها تأثیر بسیاری در تغییرات شاخص کل داشته و هرگونه تغییری در وضعیت آن‌ها می‌تواند در روند کلی بازار اثرگذار باشد. این موضوع در حالی است که شرکت‌های کوچک این میزان اثرگذاری را نداشته اما می‌توانند به تناوب شرایط، سود خوبی را عاید سرمایه‌گذاران خود کنند. اینکه بتوان با توجه به وضعیت شرکت‌های برتر و بزرگ، و شرکت‌هایی که شرایط سوددهی خوبی دارند بهترین انتخاب‌ها را داشت به معنای داشتن یک سرمایه‌گذاری امن و حرفه‌ای است.

مقالات مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برو به دکمه بالا